DESIGNED BY MIXWEBTEMPLATES

Metrologija

Mjerenja su prisutna u ljudskom društvu od davnina, i kao takva utiču na sve aspekte aktivnosti ljudi. Smatra se da je ljude prvo zainteresovalo da spoznaju vrijeme posmatrajući periodične prirodne fenomene, a potom i dužinu, odnosno rastojanje. Ipak, od tada pa sve do vremena kosmičkih programa, GPS-a i globalnog navigacionog satelitskog sistema Galileo, ljudi pokušavaju da izvrše što tačnije mjerenje. A mjerenja i mjere mijenjaju se kroz istoriju. Protagorina misao da je „čovjek mjera svih stvari“, jasno se ogleda u antropološkom porijeklu mjera za dužinu koje je svojstveno drevnim civilizacijama, ali i Engleskoj u doba kralja Henrija I kada je definisan jard.. Danas kada živimo u vrijeme automatskih vaga, robotike, ali i istraživanja kojima se želi postaviti nova definicija kilograma i čak promijeniti dobro poznati oblik etalona kilograma, ne možemo a da se ne zapitamo kako su u prošlosti izrađivani tegovi.

Život se ne može zamisliti bez trgovine, koja predstavlja važan segment ekonomske stabilnosti. Ipak, važno je napomenuti da se ona kao takva ne može zamisliti bez mjerenja. Poznato je da su još stari Grci dobro poznavali mjere koje su koristili ljudi iz drugih područja sa kojima su razvijali trgovinske odnose. Da bi se trgovina sprovodila na što efikasniji način, u srednjem vijeku su na pijacama postojali lokalni etaloni za dužinu, masu i zapreminu. Istorija nam je ostavila značajne informacije o donošenju dekreta i zakona o mjerama, kao i proglašavanju nacionalnih etalona od strane vladara. Zato danas ne treba da nas čudi činjenica što su porezi, tegovi i mjerenja postali dio svakodnevnog života.

Globalna ekonomija zavisi od pouzdanih mjerenja koja ne predstavljaju tehničke barijere trgovini. Ekvivalentnost etalona, kao i demonstriranje prihvatljivog nivoa usaglašenosti sa odgovarajućim standardima omogućava upoređivanje sprovedenih mjerenja u različitim državama.

Metrologija omogućava da ispitujemo vazduh koji udišemo, vodu koju pijemo, hranu koju jedemo. Pomislite samo na sportske aktivnosti i razmislite – one se ne mogu realizovati bez mjerenja. Atletičari i plivači su stalno u trci sa vremenom. Mijenjaju se vrijednosti svjetskog rekorda, pomjeraju se granice mogućeg, a stoti djelovi sekunde su veoma važni. Podsjetimo da vrhunske sportske rezultate prate i antidoping kontrole, što nas opet dovodi do uloge i važnosti mjerenja.

Mjerenja sa poznatim stepenom nesigurnosti su osnova industrijskog upravljanja kvalitetom i povećanja vrijednosti i kvaliteta proizvoda.

Tačnim mjerenjem se promoviše efikasnost energetskih sistema i obezbjeđuje pravilan obračun.

Metrologija je osnova svih naučnih istraživanja. Praćenje promjena temperature, klimatskih promjena, registrovanje seizmičkih aktivnosti, astronomija itd., ne mogu se zamisliti bez mjerenja. Pomjeranje granica mogućeg i dokumentovanje rezultata dobijenih naučnim istraživanjem podrazumijeva postojanje efikasnih mjernih uređaja.